Tutorials
 

Czerwona lista motyli dziennych (rhopalocera




W skali lokalnej należy wymienić publikacje Skalskiego (1994), która zawiera listę zagrożonych gatunków motyli w województwie częstochowskim, oraz Nowaka (1997), w której zamieszczono czerwoną listę zwierząt województwa opolskiego z kilkoma gatunkami motyli. Dla lepszej oceny stanu zagrożenia gatunków umieszczonych w liście, podano sta− tusy ich zagrożenia w Polsce, a dla niektórych z nich – w Czechach i w całej Europie. Zamieszczone w niniejszym opracowaniu statusy zagrożenia gatunków w Polsce są ustale− niami własnymi, odbiegającymi w większości przypadków od statusów nadanych anali− zowanym gatunkom przez autorów czerwonej listy motyli ginących i zagrożonych w Polsce (Dąbrowski, Śliwiński 1992).

Zasięg terytorialny W niniejszej pracy przyjęto granice Górnego Śląska, określone wcześniej przez autorów czerwonej listy kręgowców (Czylok, Parusel, Kuliński 1996), które na terytorium Polski obejmują województwa: bielskie, częstochowskie, katowickie i opolskie. Granice te opierają się na praktycznych przesłankach administracyjnych, a nie regionalizacji geograficznej czy historyczno−kulturowej.

Overview
W związku z po− łożeniem omawianego obszaru na przedpolu Bramy Morawskiej – istotnego dla rozmieszczenia i rozprzestrzeniania się zwierząt obniżenia między systemami górskimi Sudetów i Karpat Zachodnich, niezbędne wydaje się uzyskanie danych o lokalnym zagrożeniu motyli w czeskiej części Górnego Śląska. Dobór gatunków Z uwagi na niewielką liczbę gatunków motyli dziennych, na liście umieszczono wszystkie gatunki osiadłe i migrujące, wykazane dotychczas z czterech województw. Wiele z nich nie jest wprawdzie obecnie zagrożonych, ale należy spodziewać się, że w krótkim czasie niektóre z nich mogą znaleźć się na skraju wyginięcia wskutek bardzo dużej wrażliwości motyli dziennych na strukturalne zmiany środowiska przyrodniczego.

Układ i nazewnictwo Lista gatunków została ułożona według porządku systematycznego przyjętego w pierwszym tomie Atlasu Motyli Polski obejmującego motyle dzienne (Buszko, Masłowski, 1993), z niewielkimi modyfikacjami uwzględnionymi w Atlasie rozmieszczenia motyli dziennych w Polsce, 1985−1995 (Buszko 1997). Kategorie zagrożenia Stopień zagrożenia gatunków podano w formie symboli literowych, wprowa− dzonych przez Międzynarodową Unię Ochrony Przyrody i Jej Zasobów (IUCN) i zas− tosowanych przy określaniu statusu zagrożenia zwierząt w Polsce (Głowaciński 1992a,b): Ex – gatunki, które wyginęły, E – gatunki skrajnie zagrożone i ginące, V – gatunki narażone na wyginięcie, R – gatunki rzadkie. Symbole te odnoszą się nie tylko do danych z obszaru Polski, ale także do danych z Czech (Kudrna 1994) i Europy (Wajda, Żurek).

Źródła informacji Podstawowym źródłem informacji przy sporządzaniu listy był bank danych fau− nistycznych utworzony dla potrzeb programu „Atlas rozmieszczenia motyli dziennych w Polsce”, do którego wyniki swoich obserwacji nadsyłali także lepidopterolodzy śląscy. Część informacji została opublikowana w formie atlasu rozmieszczenia (Buszko 1997), natomiast dane zebrane po roku 1995 są dostępne za pośrednictwem internetowej bazy danych (Buszko, Kartanas 1998). Starsze dane, niezbędne dla zrekonstruowania historii wymierania niektórych gatunków, zaczerpnięto z pracy Dąbrowskiego i Krzywickiego (1982).

Opracowanie materiałów do czerwonej listy zakończono w marcu 1998 roku. Zagrożenie fauny motyli dziennych Górnego Śląska Prezentowana lista zawiera 127 gatunków motyli dziennych Górnego Śląska, dla których ustalono kategorie zagrożenia. Zestawienie wyników analizy statusu zagrożenia poszczególnych gatunków na omawianym terenie zawarte jest w poniższej tabeli.

Wynika z niej, że stopień zagrożenia motyli dziennych na Górnym Śląsku nie odbiega od stwier− dzonego na obszarze całej Polski. Kategorie zagrożenia Ex E V R nt + M Razem gatunków Razem zagrożonych % zagrożenia fauny bielskie 6 3 7 17 54 87 33 38 częstochowskie 10 5 8 25 56 104 48 46 katowickie 9 11 15 6 77 118 41 35 opolskie 13 2 7 26 54 102 48 47 Górny Śląsk 13 11 19 8 76 127 51 40 POLSKA* 10 16 23 18 93 160 67 42 * dane własne Piśmiennictwo: Buszko J. W: Raporty Opinie, Centrum Dziedzictwa Przyrody Górnego Śląska w Katowicach, 1: 43−58.

Ginące i zagrożone gatunki motyli (Lepidoptera) w faunie Polski. Wydział Ochrony Środowiska Urzędu Wojewódzkiego w Opolu, Opole, ss. W: Informacja o stanie środowiska przyrodniczego województwa częstochowskiego w 1993 roku.




Latest pages




Other tutorials

About us-Contact us