Tutorials
 

zemin fiziksel parametreleri ile zemin yatak katsay lar aras ndaki ba




Bu ise, çeşitli laboratuvar ve arazi deneyleri ile mümkündür. Bu çalışmada öncelikle, zeminin kayma direnci parametreleri ve taşıma gücü bilgileri verildikten sonra, sürekli temellerin ve yatay yüklü kazıkların projelendirilmesinde kullanılan ve ilk olarak Winkler tarafından öne sürülen, yatak katsayısı kavramı incelenmiştir. Yatak katsayısı hesabı yapan bir bilgisayar programı hazırlanmış ve kayma direnci parametreleri ve taşıma gücü bağıntıları kullanılarak yatak katsayısı değeri bulunmuştur.

Sürekli temellerin elastik zemine oturan kiriş olarak çözümüne dair yöntemler verilmiş, ele alınan bir örnek analitik ve sonlu elemanlar metodu ile sayısal olarak çözülmüştür. Bildiride bu iki yöntem ile bulunan moment (M), kesme kuvveti (Q) ve yerdeğiştirme (y) diyagramları karşılaştırmalı olarak sunulmakta ve bazı sonuçlara varılmaktadır.

Overview
Shear strength of the soil depends on the shear strength parameters (c,Φ) of soil and these two parameters can be obtained with various laboratory and in situ tests. In this study, shear strength parameters and bearing capacity of soil are briefly described and modulus of subgrade reaction concept, which is used in design of continuous foundations and laterally loaded piles and proposed by Winkler, is discussed. Following this, shear strength parameters and bearing capacity formulae are used to calculate subgrade reaction modulus by a computer program, which is developed in this study.

Methods to solve continuous foundations as a beam resting on elastic soil are also given and an example is presented in which solutions are obtained by both analytical and finite element methods. This paper compares the moment (M), shear force (Q) and displacement (y) diagrams obtained from these two methods and some conclusions are drawn. Keywords: Subgrade reaction modulus, bearing capacity, shear strength, elastic soil 1 GİRİŞ Bilindiği gibi; zeminin kayma direnci, onun dayanabileceği maksimum kayma gerilmesi olarak tanımlanmaktadır.

Kayma direncinin hesabı, zemine ait kayma direnci parametrelerinin (c “kohezyon”, Φ “içsel sürtünme açısı”) bilinmesini gerektirmekte, bu ise, çeşitli laboratuvar (kesme kutusu deneyi, serbest basınç deneyi, üç eksenli basınç deneyi, vane deneyi, düzlem deformasyon deneyi, hücrede içi boş silindir kesme deneyi) ve arazi deneyleri (arazi vane deneyi, sondaj kuyusu kesme aleti, konik penetrometreler) ile mümkün olmaktadır. Ayrıca, temel zemininde, göçme olayına karşı belli bir güvenliğin olması istenmektedir. Emin taşıma gücü, zeminde kırılma meydana gelmeden ve yapıya zarar verebilecek oturmalar oluşmadan, temel zemininin güvenli olarak taşıyabileceği gerilme değeri olup, taşıma gücünü belirlenmesi için bir çok taşıma gücü teorisi bulunmaktadır (Prandtl, Terzaghi, Meyerhof, Hansen vb.

213 2 ZEMİN YATAK KATSAYISI Yatak katsayısı kavramı ilk önce Winkler (1867) tarafından öne sürülmüştür. Bu teorinin temel noktası, zeminin elastik olduğu ve birbirine bitişik sonsuz sayıda bağımsız yaydan oluştuğu kabulüne dayanmaktadır. Yatak katsayısı, ks; zeminin herhangi bir noktasındaki basınç (q) ile, aynı noktanın oturması (∆H) arasındaki oran olarak tanımlanır (Şekil 1) (Uzuner, 2000; Kanıt, 2003).

Bu orantı Winkler tarafından doğrusal olarak tarif edilmiş ve zeminin elastik davranış biçimi gösterdiği yükleme sınırları içerisinde Hooke kanunlarına uygun olarak değiştiği çeşitli araştırmacılar tarafından yapılmış yükleme deneyleri ile gösterilmiştir. Bunun yanı sıra Bowles temel yapısının, zeminden 10 kat ve hatta daha fazla rijit olması sebebi ile, yatak katsayısı değerinin (2) eşitliği kullanılarak zeminin sınır taşıma gücüne göre saptanmasının çok yanıltıcı bir sonuç vermeyeceğini ve yaklaşık bir hesap için kullanılabileceğini ifade etmiştir. ks = 40 qsınır = 40 (Gs) qa kN/m3 Bu eşitlikte qa ifadesi, zeminde 0.

derinliğinde bir oturmaya yol açacak sınır taşıma gücünün qsınır , bir emniyet sayısına (Gs) bölünmesi ile elde edilen izin verilebilir taşıma gücüdür. Bowles, düşey ve yatay yatak katsayısının hesabı için daha genel olarak (3) eşitliğini önermiştir. Yatak katsayısı ks = q ∆H (1) Bir çok araştırmacı, elastik zeminlere oturan kiriş ve plak problemleri üzerinde geniş araştırmalar yapmış ve özellikle Hayashi, Hetenyi, Vlasov ve Leontiev, Wölfer ve Sherif bu konudaki ayrıntılı çalışmalarını yayınlamışlardır.




Latest pages




Other tutorials

About us-Contact us